Qlobal dəyər böhranı və gələcəyin geosiyasi gücü - milli kimlik
“525-ci qəzet”in 5 iyun sayında nələr var? - ANONS
Qapımızı döyən qlobal təhlükə
“Xoş halıma ki, Ağdamın ilk vokalisti olmaq mənim qismətimə düşdü” - VİDEO ANONS
Haqqımızda
|
Əlaqə
|
Mobil versiya
|
Köhnə 525
|
Əsas səhifə
Bütün xəbərlər
Siyasət
Sosial
İqtisadiyyat
COP29
Mədəniyyət
İdman
Dünya
Qarabağ
Ədəbiyyat
Digər
"525" - 30
Müsahibə
Region
Rəsmi
Şou-biznes
525-ci qəzetə yubiley təbrikləri
"525" - 25
Faydalı
Media
Turizm
Maraqlı
Təhsil
Texnologiya
Son xəbərlər
5 İyun 2026
10:13
“Liverpul” yeni baş məşqçisini açıqladı
10:10
Prezident İlham Əliyev Avropa çempionu olmuş Azərbaycan minifutbol yığmasını təbrik edib
10:07
Rumıniyada yeni Baş nazir
10:00
Qlobal dəyər böhranı və gələcəyin geosiyasi gücü - milli kimlik
09:52
Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
09:43
Nigeriyada naməlum silahlılar 7 tələbəni oğurladı
09:37
Göyçayda 9 kiloqramdan artıq narkotik vasitə aşkarlanıb
09:35
Qızıl və gümüş yenidən ucuzlaşıb
09:24
İyunun 8-i keçiriləcək qəbul imtahanında indiyə qədər 28 mindən çox abituriyent
qeydiyyatdan keçib
09:20
Binəqədi rayonunun bir sıra ərazilərinin qaz təchizatında fasilə yaranacaq
09:18
Bakı və Lənkəranın bəzi ərazilərində elektrik enerjisi
olmayacaq
09:14
Dünya bazarlarında neftin qiyməti artıb
09:13
“Ulduz” jurnalının şöbə redaktoru vəfat edib
09:07
Tədris prosesi distant formada keçiriləcək məktəblərin siyahısı açıqlanıb
09:00
Məcburi köçkünlərə dövlət dəstəyinin yeni modeli
4 İyun 2026
22:13
"Bizi Azərbaycan yığması ilə çətin matç gözləyir"
22:00
“525-ci qəzet”in 5 iyun sayında nələr var? -
ANONS
20:55
Beynəlxalq axtarışda olan şəxs BƏƏ-də tutularaq Azərbaycana ekstradisiya edilib
20:38
KMBİ bankların adından saxta kredit səhifələri yaradan şəxsləri saxlayıb
19:26
Azərbaycan-İran ikitərəfli münasibətləri müzakirə olunub
19:14
Ceyhun Bayramov Qırğızıstanı BMT TŞ-nin qeyri-daimi üzvü seçilməsi münasibətilə təbrik edib
18:59
Hirkan Milli Parkında narkoplantasiya aşkarlanıb
18:38
Gənclər və idman naziri Neftçala və Salyan rayon sakinlərini qəbul edib
18:32
Ceyhun Bayramov Braziliyanın yeni səfirinin etimadnaməsinin surətini qəbul edib
18:19
Füzulidə 120 kq yararsız ət aşkarlanıb
18:11
Muxtar Babayev və Katrin Şneberger iqlim çağırışlarını müzakirə ediblər
18:00
Qapımızı döyən qlobal təhlükə
17:57
Binəqədidə kranda köməksiz qalan şəxs xilas edilib -
VİDEO
17:54
“Uşaq dünyası” I Beynəlxalq Musiqi Festivalı başa çatıb
17:51
Bahar Muradova Şuşada vətəndaş qəbulu keçirəcək
17:48
Azərbaycan Belarusla qarşılıqlı ticarətin artım potensialını müzakirə edib
17:45
Küveyt Vəliəhdi Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
17:42
"Azərbaycanın müstəqilliyi mənim üçün sadəcə söz deyil" -
Leonid Kuçma
17:36
Azərbaycan və Slovakiya KOB-ları yeni əməkdaşlıq imkanlarını araşdırır
17:33
Akademik İsmayıl Hacıyevin biblioqrafiyası nəşr olunub
17:31
Bəhreynin Baş naziri Prezident İlham Əliyevə təbrik ünvanlayıb
17:28
Qətər Əmiri Prezident İlham Əliyevi təbrik edib
17:25
ABŞ-ın Əsas Amerika Yəhudi Təşkilatlarının Prezidentləri Konfransından Azərbaycan liderinə
təbrik ünvanlanıb
17:19
“Avropa Şəhərciyi-2026” -
Avropa İttifaqı Gəncədə
17:13
Keşlədə obyektdə yanğın söndürülüb -
YENİLƏNİB
17:07
Bir qrup din xadimi Qarabağ və Şərqi Zəngəzurdakı məscidləri ziyarət edib
17:00
“Əgər”lə yaşasaydım, bəlkə də nə bu yaşa çata, nə də bu peşənin sahibi ola bilərdim” -
Fəxrəddin Manafov
16:58
"Bir neçə ildən sonra repetitorluğun bir qədər səngiməsini müşahidə edəcəyik" -
Ekspert
16:54
Tehran keçid üçün deyil, Hörmüzdə xidmətlərə görə ödəniş tələb edəcək
16:50
"Bu cür uyğunsuzluqlar son nəticədə sürücü ilə sərnişin arasında narazılıq yaradır" -
Mütəxəssis rəyi
16:48
Ötən ay Bakı Limanında 812 min tondan çox yük aşırılıb
16:42
Bakıda TDT-yə üzv ölkələrin mərkəzi banklarının Şurasının növbəti toplantısı keçirilir
16:36
Onlayn sifariş edilən məhsulların tərkibinə diqqət yetirmək tövsiyə edilir -
DGK
16:31
Qazaxıstan Qəzzanın bərpasında iştiraka hazır olduğunu təsdiqləyib
16:25
Azərbaycandan Ermənistana 2500 tona yaxın dizel yanacağı göndərilib -
YENİLƏNİB
16:19
Azərbaycan BƏT ilə əməkdaşlığın yeni istiqamətlər üzrə genişləndirilməsini müzakirə edib
16:13
ADSEA-ya məxsus "Monitorinqlərin Elektron İdarəetmə Sistemi" təqdim edilib
16:07
Heydər Əliyev prospektində qəza olub, sıxlıq yaranıb
16:00
"Tayvan siyasəti Esvatininin beynəlxalq təcridinə səbəb ola bilər” -
Çin XİN
15:54
Leyla Əliyeva və Arzu Əliyeva 11 nömrəli inteqrasiya təlimli internat tipli ümumtəhsil məktəbində olublar
15:48
Firudin Qurbanov Belarusda bir sıra görüşlər keçirib
15:42
Aİ Ermənistana 50 milyon avroluq yardım paketi hazırlayır
15:36
"Müəllimlik missiyası yenidən formalaşır"
Təhsil eksperti
15:31
Vaqif Hüseynovun anadan olmasının 90 illiyi münasibətilə anım tədbiri keçirilib
15:25
Energetika naziri Ağdamda vətəndaşları qəbul edəcək
15:19
Deputat Elnarə Akimovanın maarifçilik layihəsi Sumqayıtda böyük maraq doğurdu
15:13
“Aİ Rusiyanın məhdudiyyətləri fonunda Ermənistana əlavə dəstək verəcək” -
Səfir
15:07
"ASAN xidmət" və IDEA uşaqlar üçün yay düşərgəsi layihəsini həyata keçirib
15:00
Vilayət Eyvazov Qazaxda vətəndaş qəbulu, Ağstafada sıra baxışı keçirib -
VİDEO
14:54
"Rəqəmsal keçid müqavimətlə qarşılaşır" -
Nəqliyyat ekspert
14:48
ABŞ Maliyyə Korporasiyası TRIPP şirkətinin yaradılmasını təsdiqləyib
14:42
“Xoş halıma ki, Ağdamın ilk vokalisti olmaq mənim qismətimə düşdü” -
VİDEO ANONS
14:36
Azərbaycandan tranzit keçməklə Rusiyadan Ermənistana buğda, arpa və gübrə göndərilib -
YENİLƏNİB
14:31
Sumqayıtın bəzi ərazilərində qaz kəsiləcək
14:25
ADY yayda daha sıx qrafiklə fəaliyyət göstərəcək
Son xəbərlərin davamı »
Dekabr ayının iki tarixi “sürprizi”
Yazar
Oxunub:
1870
dəfə
a
-
A
+
27.12.12 13:45
Nəsiman YAQUBLU
tarix elmləri doktoru
Milyonlarla
insanın
azadlığını
əlindən
alan
SSRİ
dövləti
dekabr
ayında
yaradıldı
.
Mövcud
olandan
69
il
sonra
da
dekabr
ayında
dağıldı
.
Belə
demək
mümkünsə
,
bu
dövləti
quran
Lenin
,
dağıdan
isə
Qorbaçov
oldu
.
İnsanların
nahaq
axıdılan
qanları
bahasına
yaranan
bir
dövlət
–
imperiya
yoxdur
artıq
.
XX
əsrin
iki
zərərli
ideologiyasından
birinin
–
bolşevizmin
,
kommunizmin
(
digəri
,
təbii
ki
,
faşizm
)
əsaslarına
söykənən
Sovetlər
Birliyi
artıq
tarixə
qovuşdu
.
1922-
ci
ilin
dekabrın
30-
da
yaranan
bu
dövlətin
ərazisi
22
milyon
kv
km
,
əhalisinin
sayı
isə
300
milyona
yaxın
idi
.
Qırmızı
parçanın
üstündəki
oraq
və
çəkic
isə
bu
dövlətin
rəsmi
bayrağı
idi
.
Ümumi
statistikaya
görə
isə
bolşeviklərin
Rusiyada
hakimiyyətə
gəlişindən
– 1917-
ci
ildən
–
Stalinin
ölümünə
qədərki
olan
dövrə
qədər
(1953-
cü
il
mart
) 62
milyon
insan
bu
ideologiyanın
qurbanı
olub
.
SSRİ
dövləti
könüllülük
əsasındamı
yaranmışdı
?
Əslində
işğalçı
mahiyyət
daşıyan
,
xalqların
azadlığını
əlindən
alan
SSRİ
dövləti
bir
imperiya
quruluşuna
malik
idi
.
Bütün
göstərişləri
yuxarıdan
–
Moskvadan
verilən
bu
imperiyanın
qurbanları
isə
sadə
insanlar
,
vətəndaşlar
idi
.
Yəni
,
bu
,
əslində
ruslaşma
siyasətini
gerçəkləşdirən
,
qırmızı
qiyafəli
,
yeni
görünüşlü
(
mahiyyətcə
əvvəlki
imperiya
siyasətində
qalan
)
Rusiya
imperiyası
idi
.
M
.
Ə
.
Rəsulzadə
nahaqdan
yazmırdı
ki
: “
Nikolay
Rusiyası
ilə
,
Lenin
Rusiyası
arasında
heç
bir
fərq
yoxdur
.
O
zamankı
zəncirlərin
rəngi
ağ
,
indiki
zəncirlərin
rəngi
isə
qırmızıdır
”.
Əvvəl
6,
sonra
15 “
qardaş
”
1922-
ci
ilin
dekabrında
SSRİ
təşkil
ediləndə
ümumilikdə
6
respublikadan
ibarət
idi
:
Rusiya
,
Ukrayna
,
Belorusiya
və
Zaqafqaziya
(
Azərbaycan
,
Gürcüstan
,
Ermənistan
). 1990-
cı
ilin
dekabrında
bu
imperiya
dağılanda
tərkibində
15
respublika
vardı
.
Rəqəmlər
göstərir
ki
,
bu
dövlət
getdikcə
işğal
dairəsini
genişləndirmiş
,
xalqların
azadlığını
əllərindən
almış
,
onları
əsarətdə
saxlamışdır
.
Bolşeviklərin
işğal
etdiyi
3-
cü
ölkə
Azərbaycan
olub
. 1920-
ci
ildə
onlar
Azərbaycan
Xalq
Cümhuriyyətini
devirib
,
süngü
və
qətliamlar
hesabına
burada
hökmranlıqlarını
saxlaya
biliblər
.
Statistikaya
diqqət
edək
:
yalnız
1920-
ci
ilin
aprelin
27-
dən
(
işğal
günündən
) 1921-
ci
ilin
avqust
ayına
qədər
Azərbaycanda
47
min
adam
qətlə
yetirilib
.
Azərbaycandan
sonra
Ermənistan
və
Gürcüstan
işğal
edildi
. 1940-
cı
ildə
11
qardaşın
sırasına
daha
dördü
də
qatıldı
–
Estoniya
,
Latviya
,
Litva
,
Moldova
.
Bu
isə
həmin
Sovetlər
Birliyi
ilə
heç
bir
bağlılığı
olmayan
Pribaltikanın
işğalı
nəticəsində
mümkün
olmuşdu
.
“
Bolşevik
”
sözü
niyə
“
kommunist
”
sözü
ilə
əvəz
edildi
?
Və
yeni
işğallar
1952-
ci
ilin
oktyabrında
Kommunist
Partiyasının
qurultayında
Stalin
çıxış
etdi
və
partiyanın
adından
“
bolşevik
”
sözünün
çıxarılıb
belə
adlanmasını
təklif
etdi
:
Sovet
İttifaqı
Kommunist
Partiyası
(
o
zamana
qədər
Ümumittifaq
Kommunist
Bolşeviklər
Partiyası
adlanırdı
).
Stalin
belə
izah
edirdi
ki
,
artıq
kommunizm
ideologiyası
bir
ölkənin
çərçivəsindən
çıxıb
bütün
dünyaya
yayılıb
.
Əslində
o
,
İkinci
Dünya
müharibəsindən
sonra
Şərqi
Avropa
ölkələrində
(
Polşa
,
Macarıstan
,
Bolqarıstan
və
s
.)
sosialist
rejimlərinin
qurulmasını
əsas
götürürdü
.
Lakin
bir
qədər
sonra
bu
ölkələrdə
baş
verən
xalq
üsyanları
Sovetlər
Birliyinin
imperiya
siyasətinə
bir
etiraz
idi
. 1956-
cı
ildə
Macarıstanda
, 1968-
ci
ildə
Çexoslovakiyada
,
bundan
əvvəl
isə
1920-30-
cu
illərdə
sovet
rejiminə
qarşı
ciddi
etiraz
üsyanları
baş
verirdi
.
SSRİ
-
nin
himnindəki
sözlər
: “
İttifaq
dağılan
deyil
”
1944-
cü
ildə
bəstəkarı
Aleksandrov
olan
SSRİ
-
nin
himni
bu
sözlərlə
başlayırdı
:
İttifaq
dağılmazdır
,
respublikalar
azaddır
!
1991-
cı
ilin
dekabrın
26-
da
SSRİ
-
nin
sonuncu
prezidenti
sayılan
Mixail
Qorbaçovun
dediyi
bir
kəlmə
ilə
SSRİ
-
nin
himnindəki
sözlər
tarixə
qovuşdu
.
Bizi İnstagramda izləyin
Müəllifin digər yazıları
Görkəmli aktyor A.M.Şərifzadənin faciəli ölümü - Nəsiman Yaqublunun yazısı
04.07.24
Mətbuat tariximizin tədqiqinə dəyərli töhfə - Nəsiman Yaqublu yazır
07.05.24
Niyə Məhəmməd Əmin Rəsulzadə? - Nəsiman Yaqublunun araşdırması
31.01.24
Mirzə Fətəli Axundovun sovet mənbələrində təhrif olunması
02.05.23
Ermənilərin “Arşın mal alan” oğurluğu
25.04.23
Akademik Heydər Hüseynov niyə özünü asdı? - Nəsiman Yaqublunun araşdırması
03.04.23
Nəsiman Yaqublunun araşdırması - Azərbaycan mətbuatı: həbsdə olan ilk jurnalistlərimiz
13.03.23
Bizim Türkiyəmiz, dünyanın Türkiyəsi - Nəsiman Yaqublu yazır
09.02.23
Azərbaycan Cümhuriyyəti Hökumətindəki və Parlamentindəki polyaklar
18.02.22
Azərbaycan-Polşa əlaqələri tarixindən - Nəsiman Yaqublu yazır
26.01.22
Ona sonsuz ehtiram borcumuz var - Nəsiman Yaqublu yazır
15.12.21
Nizami Gəncəvi irsinin unudulmuş tədqiqatçıları - Nəsiman Yaqublu yazır
02.12.21
Nizami Gəncəvi irsində elm anlayışı və elmi kəşflərə baxış
23.11.21
Nizami Gəncəvi yaradıcılığı Azərbaycan mühacirət irsində
12.11.21
Azərbaycan Cümhuriyyətinin səsi - Nəsiman Yaqublunun araşdırması
04.02.21
Əsas səhifə
Bütün xəbərlər
Siyasət
Sosial
İqtisadiyyat
Kriminal
Mədəniyyət
İdman
Şou-biznes
Ədəbiyyat
Çap versiyası
© 2012-2026 525.AZ Müəllif hüquqları qorunur.
Sayt Mozilla Firefox, Google Chrome, Opera və Internet Explorer ver. 7.x ilə tam dəstəklənir. Məlumatdan
istifadə etdikdə istinad mütləqdir.